Povodom obeležavanja 78 godina rada, Zavod za zaštitu prirode Srbije 30. aprila 2026. organizuje akciju „Šumski bontonˮ u Spomeniku prirode „Šuma Košutnjakˮ u Beogradu, u saradnji sa upravljačem zaštićenog podrujčja, PD „Srbijašumeˮ d.o.o.
Akcija se organizuje u cilju poziva za odgovorno ponašanje u prirodi kako bismo omogućili prijatan boravak naših građana u prirodnim dobrima, u skladu sa njihovim očuvanjem. Lepote prirode privlače sve veći broj posetilaca, naročito za vreme praznika i odmora. Najtraženije destinacije za praznike i odmor su, kako naša najveća područja, nacionalni parkovi Tara, Đerdap, Kopaonik, Fruška gora, zatim parkovi prirode Stara planina, Zlatibor, Golija, tako i veći parkovski prostori u gradskim zonama, među kojima je i Spomenik prirode „Šuma Košutnjakˮ u Beogradu.
Tokom akcije biće uređena dva izletnička mesta i postavljene table sa pravilima ponašanja tokom boravka u prirodi. Kao osnovna pravila šumskog bontona ovom prilikom izdvajamo:
- Vozite samo obeleženim i javnim putevima i parkirajte na obeleženim i uređenim mestima.
- Kampujte na označenim i uređenim mestima.
- Palite vatru na označenim i bezbednim mestima, ložištima i koristite grane koje su na zemlji, nemojte lomiti grane sa drveća. Po odlasku obavezno proverite da li ste dobro ugasili vatru.
- Ne uznemiravajte životinje i ne berite biljke i gljive.
- Ukoliko ne postoje kante ili kontejneri, obavezno ponesite smeće sa sobom.
- Za izletnička mesta birajte prostore na kojima postoje postavljeni stolovi.
- Prijavite čuvaru ili rendžeru ukoliko primetite da se neko nedolično i neodgovorno ponaša u prirodi.
- Za sve informacije i uputstva u vezi sa boravkom javite se u Informativne centre i Centre za posetioce u zaštićenim područjima.
- Ostavite prostor u stanju u kojem ste ga zatekli i kao uspomenu ponesite svoje utiske, doživljaje i fotografije.
Ovim povodom v.d. direktora Zavoda za zaštitu prirode, Aleksandra Došlić ističe da je „Zavod za zaštitu prirode Srbije, od svog osnivanja 30. aprila 1948. godine, na osnovu stručnog rada kroz izradu studija zaštite omogućio da se jedinstveni i najvredniji prostori prirode čuvaju i štite u okviru sistema zaštićenih područja, kojih u Srbiji ima oko 500 na prostoru koji obuhvata 10,73% površine naše zemljeˮ. Takođe dodaje da: „Navedena pravila nisu tu da nas ograniče i spreče da uživamo spontano u prirodi, već da nas podsete da moramo čuvati prirodu, jer nije neuništiva i potrebno joj je dosta vremena da zaleči rane koje mogu nastati usled našeg neodgovornog ponašanjaˮ, kao i da su „posete i boravak u prirodu najbolji način da naučimo da volimo i čuvamo prirodu, i to prenesemo na našu decu dajući lični primer kako se ponaša u prirodiˮ.
Spomenik prirode „Šuma Košutnjakˮ je jedno od najlepših zelenih utočišta Beograda, mesto gde se priroda i grad susreću na savršen način. Ova Beograđanima omiljena oaza za šetnju, rekreaciju i beg od gradske vreve, do 1903. godine bila je zatvoreno dvorsko lovište porodice Obrenović. Košutnjak, poznat i kao pluća Beograda, predstavlja mali ekosistem u kojem se spajaju raznolik biljni i životinjski svet. Šuma Košutnjak sastoji se od bogate mešavine listopadnog i četinarskog drveća koje tokom cele godine pruža prijatnu svežinu. Grupu listopadnog drveća čine grab, hrast i bukva, dok miris lipe u maju i junu preplavljuje čitavu šumu. Četinari, poput borova i smrča, unose dodatnu raznolikost u pejzaž, dok šumsko tlo prekrivaju paprati i mahovine. Košutnjak je dom i mnogim pticama pevačicama, vevericama i ježevima, ali i raznim vrstama leptira, insektima i gljivama.
Prirodno dobro „Šuma Košutnjakˮ proglašeno je zaštićenim područjem kao spomenik prirode 2014. godine. Svrstava se u III kategoriju, kao zaštićeno područje lokalnog značaja, odnosno područje značajno za grad Beograd. Na zaštićenom području ustanovljeni su režimi zaštite II i III stepena, a upravljanje je povereno PD „Srbijašumeˮ d.o.o.
